Իրադարձություններ
«Միջգաւառական անեքթոտները Հալէպի հայ գաղթականութեան մէջ» խորագրով բանախոսություն ՀԱԻ-ում
Մարտի 19-ին ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի (ՀԱԻ) Բանագիտության բաժինը կազմակերպել էր հերթական բանախոսությունը։ ՀԱԻ ընթերցասրահում, «Բանագիտական քննարկումներ» շարքի շրջանակում, կայացավ «Միջգաւառական անեքթոտները Հալէպի հայ գաղթականութեան մէջ» խորագրով բանախոսությունը, որը ներկայացրեց պ.գ.դ. Հակոբ Չոլաքյանը։ Բանախոսությանը ներկա էին ՀԱԻ տարբեր բաժինների աշխատակիցներ, թեմայով հետաքրքրվողներ և ուսանողներ։ ՀԱԻ փոխտնօրեն Տորք Դալալյանը ներկայացրեց բանախոսին՝ կարևորելով նմանատիպ գիտական հանդիպումների կազմակերպումն ու դրանց դերը մասնագիտական երկխոսության խթանման գործում։ Հանդիպման ավարտին տեղի ունեցավ ակտիվ քննարկում․ ներկաները հարցեր ուղղեցին բանախոսին և ներկայացրին իրենց դիտարկումներն ու առաջարկները։
2026-03-20
«Սփյուռքի ուսումնասիրության բազմամակարդակ վերլուծական մոտեցում. ազգագրական և սոցիոլոգիական հիմքեր» թեմայով սեմինար ՀԱԻ-ում
Մարտի 16-ին ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի (ՀԱԻ) Սփյուռքի ուսումնասիրության բաժնում տեղի ունեցավ հերթական սեմինարը։ «Սփյուռքի ուսումնասիրության բազմամակարդակ վերլուծական մոտեցում. ազգագրական և սոցիոլոգիական հիմքեր» թեմայով հանդես եկավ բաժնի վարիչ, պ.գ.դ. Ռուբեն Կարապետյանը։ Սեմինարին ներկա էին բաժնի աշխատակիցները։ Այն անցավ ակտիվ քննարկումների մթնոլորտում․ հնչեցին հարցեր, ներկայացվեցին դիտարկումներ և առաջարկներ
2026-03-17
Սփյուռքի ուսումնասիրության բաժնի աշխատակիցներն իրականացրել են Դաշտային հետազոտություններ Սոֆիա, Պլովդիվ և Բրյուսել քաղաքներում
ՀՀՀԳ 2024 24SSAH-6A008 ծածկագրով «Էթնիկ եւ կրոնական բաղադրիչների փոխազդեցությունը սփյուռքահայերի ինքնության մեջ. խնդիրներ եւ հեռանկարներ» ծրագրի շրջանակներում նոյեմբերի 21-ից դեկտեմբերի 2-ը և դեկտեմբերի 11-ից 16-ը ընկած ժամանակահատվածում ծրագրի ղեկավար Սփյուռքի ուսումնասիրության բաժնի գիտաշխատող Նելլի Խաչատուրյանը և ծրագրի մասնակից նույն բաժնի ավագ գիտաշխատող Սոնա Ներսիսյանը իրականացրել են դաշտային հետազոտություններ Բուլղարիայի Հանրապետության Սոֆիա և Պլովդիվ քաղաքների և Բելգիայի Թագավորության Բրյուսել քաղաքի հայկական համայնքներում։ Հետազոտությունները իրականացվել են սոցիոլոգիական և ազգագրական մեթոդաբանության կիրառմամբ։ Իրականացվել են խորացված կիսաձևայնացված հարցազրույցներ համայնքի և համայնքային կառույցների ներկայացուցիչների հետ։ Կիրառվել է դիտարկման մեթոդը ֆոտո և վիդեո ձայնագրմամբ։ Ուսումնասիրվել են համայնքային գործող կառույցները (կրոնական, մշակութային, կրթական, հասարակական ևլն), դրանց տեղն ու դերը համայնքներում, համայնքների պատմությունը, մշակութային ժառանգությունը, նոր և հին համայնքների փոխազդեցությունների առանձնահատկությունները, համայնքներում ինքնության խնդիրները, ներկայիս դինամիկան և փոխակերպումները, դրանց վրա ազդող գործոնները և այլն։
2026-03-16
Տեղի ունեցավ «Կոնֆլիկտ, տարածք և անդրազգայնություն․ ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի ազգագրություն» գրքի շնորհադեսը
2026թ․ փետրվարի 25-ին ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիա-ի նիստերի դահլիճում տեղի ունեցավ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի գիտաշխատող Արսեն Հակոբյանի և Մարչելլո Մոլլիկաի (Մեսսինայի համալսարան, Իտալիա) համահեղինակած՝ Palgrave Macmillan հեղինակավոր գիտական հրատարակչությունում վերջերս լույս տեսած «Կոնֆլիկտ, տարածք և անդրազգայնություն․ ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի ազգագրություն» [Conflict, Space and Transnationalism: An Ethnography of the Second Nagorno-Karabakh War. Palgrave Studies in Urban Anthropology, 2025] գրքի շնորհանդեսը։ Աշխատությունը ղարաբաղյան հակամարտության և 44-օրյա պատերազմի վերաբերյալ համապարփակ ուսումնասիրություն է, որտեղ պատմական լայն համատեքստի և հակամարտության խորքային զարգացումների լույսի ներքո քննվում է արցախահայերի 2020 թ․ պատերազմական փորձառությունը։ Գիրքը վերլուծում է պատերազմի անդրազգային չափումները՝ արտաքին դերակատարների ու գործոնների ներգրավմամբ, անդրադառնում է մայրաքաղաք Ստեփանակերտի և պատմական կենտրոն Շուշիի պատերազմական ու հետպատերազմական կենսագրություններին, դրանց առնչությանը ինքնության և պատկանելության խնդիրներին։ Քննարկվում են նաև հայկական մշակութային ժառանգության ոչնչացման և բռնայուրացման գործնական, քաղաքական ու գաղափարական պրակտիկաները։ Ներկա էին հեղինակները, ԳԱԱ տարբեր կառույցների, այդ թվում՝ ՀԱԻ աշխատակիցներ, ինչպես նաև բազմաթիվ հյուրեր։ Շնորհանդեսը բացեց պ․ գ․ դ․, ՀԱԻ Մշակութային մարդաբանության բաժնի գլխավոր գիտաշխատող Հարություն Մարության-ը՝ կարևորելով նոր լույս տեսած աշխատության գիտական արժեքն ու արդիականությունը։ Գրքի կարևորության և թեմայի հրատապության մասին խոսեցին տնտեսագիտության դոկտոր, պրոֆեսոր, ՀՀ ԳԱԱ ակադեմիկոս-թղթակից անդամ Յուրի Սուվարյանը, պ․ գ․ դ․, ՀՀ ԳԱԱ թղթակից անդամ, ՀԱԻ գիտական ղեկավար Պավել Ավետիսյան-ը, ՀԱԻ գիտաշխատող, պ․ գ․ թ․ Հրանուշ Խառատյան-ը և այլք։ Գրքի ստեղծման ու կայացման ընթացքի, հետազոտական մեթոդաբանության և դաշտային աշխատանքի առանձնահատկությունների մասին մանրամասներ ներկայացրեցին հեղինակները՝ պատասխանելով նաև ներկաների հարցերին։
2026-02-25
ՀՀ ԳԱԱ ՀԱԻ ավագ գիտաշխատող Վիկտորյա Վասիլյանը՝ «Հորիզոն-Եվրոպա» ծրագրերի նախապատրաստման եվրոպական համաժողովում
ՀՀ ԳԱԱ Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող, պ.գ.թ. Վիկտորյա Վասիլյանը սույն թվականի փետրվարի 19-20-ը հրավիրված էր Գերմանիայի Դյուսսելդորֆ քաղաքում կայանալիք «Հորիզոն-Եվրոպայի» ծրագրերի նախապատրաստման «Հաջողակ գիտահետազոտական աշխատանք Եվրոպայում 2026-13-րդ եվրոպական միջգիտակարգային» համաժողովին։ Խոսնակը ներկայացրեց ժուրիի կողմից ընտրված «Վիրտուալ հնագիտություն․ Հայաստանը քաղաքակրթությունների և մշակույթների խաչմերուկում» ծրագիրը։
2026-02-23
ՀԱԻ-ում տեղի ունեցավ «Ասլանի վիպերգի բանագիտական քննություն․ սյուժե, մոտիվներ, տարբերակներ և բնագրեր» դասախոսությունը
2026թ․ փետրվարի 19-ին Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտ (ՀԱԻ) ընթերցասրահում, «Բանագիտական քննարկումներ» շարքի շրջանակում, տեղի ունեցավ «Ասլանի վիպերգի բանագիտական քննություն․ սյուժե, մոտիվներ, տարբերակներ և բնագրեր» դասախոսությունը։ Բանախոսությամբ հանդես եկավ բ․գ․թ․, դոցենտ Սամվել Ռամազյանը։ Ներկաներին ողջունեց ՀԱԻ փոխտնօրեն Տորք Դալալյանը՝ կարևորելով թեմայի արդիականությունն ու գիտական արժեքը։ Դասախոսությանը մասնակցում էին ինստիտուտի տարբեր բաժինների աշխատակիցներ, ուսանողներ և թեմայով հետաքրքրվողներ։ Բանախոսը ներկայացրեց «Ասլան աղա» հայ ժողովրդական վիպերգի սյուժեն, մոտիվներն ու տարբերակները՝ անդրադառնալով հերոսի կերպարին՝ որպես ժողովրդի երազած արդար տիրակալի։ Անդրադառնալով վիպերգի գրառման պատմությանը՝ նշվեց, որ այն գրի են առել տարբեր բանահավաքներ՝ Յ․ Շահպազյանը, Գ․ Թարվերդյանը, Կարապետ Մելիք-Օհանջանյանը, Մ․ Աբեղյանը և այլք՝ հիմնականում Մոկաց աշխարհի 75-ամյա Մանուկ Բիձա Հարությունյանի պատմածով։ Երգվող տարբերակը 1920 թ․ գրի է առել Սպիրիդոն Մելիքյանը։ 1937 թ․ «Ասլան Կակլան» վերնագրով պատումը գրի է առել Գ․ Թարվերդյանը՝ Շատախի Ջնուկ գյուղի 68-ամյա հողագործ Ջենդո Ջիբրաելյանի պատմածով։ Թեմայի հետ առնչվում է նաև «Հավատարիմ կնկա հեքիաթը» ժողովրդական ստեղծագործությունը։ Դասախոսության ավարտին տեղի ունեցավ հարցուպատասխան և քննարկում։
2026-02-19
